ʻO Tamu Lhosar, Soman, Gyalpo Losar 2026/2027 – Hoʻolauleʻa ma Nepal

He ʻahaʻaina kaulana ʻo Tamu Lhosar i waena o ke kaiāulu Gurung ma Nepal a me Tibet. Hōʻike ka huaʻōlelo "Tamu" i ka poʻe Gurung. Hoʻolauleʻa ka poʻe o Nepal a me Tibet i kēia ʻahaʻaina hauʻoli nui, ʻo ia hoʻi ka hanana o ka Makahiki Hou ma kēia kaiāulu.

Hāʻule kēia ʻahaʻaina i ka mahina ʻo Poush ma ka kalena Hindu a i ka mahina o Dekemaba i ka kalena Pelekane. Hāʻawi ke aupuni Nepal i nā lā hoʻomaha ākea i ka wā o Tamu Lhoshar. I loko o kēia ʻahaʻaina, ʻaʻahu nā poʻe Gurung a pau i ka ʻaʻahu Gurung a hana i kā lākou hula moʻomeheu.

ʻO nā lole kuʻuna o Gurung ʻo Bhangra, a ʻo nā kāne o Gurung e ʻaʻahu nei i kēia lole. ʻO Bhangra kahi pālule e like me ka lole keʻokeʻo i paʻa ma ka umauma. Hoʻokomo pū lākou i kahi Kachhad, e like me ka sarong pōkole a i ʻole ke kilt. Ma kekahi ʻaoʻao, ua komo nā wahine Gurung i kahi pālule a me kahi kapa lōʻihi.

Hoʻokomo nā kaikamahine ʻōpio Gurung i ka Ghalek a me ka gunyo-cholo. Hoʻokomo lākou i nā kāhiko gula nui, me nā apo pepeiao a me kā lākou lei pōhaku maʻamau. I ka manawa kūikawā o Tamu Lhoshar, ua kuke ka poʻe Gurung i nā ʻano meaʻai like ʻole. ʻO ke kaiāulu Gurung kekahi o nā moʻomeheu kahiko loa ma Nepal. ʻO Rodhighar, Chudka, Sorathi, Ghantu, a me Dhori nā kuʻuna Gurung e mau nei ma Nepal.

ʻO ka meaʻai kuʻuna o Gurung, ʻo ia hoʻi ʻo Sel roti a me Khapse (i hana ʻia me ka berena laiki), Achar (Pickle), ʻIʻo, pia laiki i hana ʻia ma ka home (Tonbaa), a me ka waina i ka wā o Tamu Lhoshar. Hīmeni pū ka poʻe i kā lākou mele Gurung kuʻuna ʻo "Salaijo lāua ʻo Kauda." I ka wā o Tamu Lhoshar, ʻākoakoa ka poʻe e hula a hīmeni. Ua hoʻolauleʻa ʻia ʻo Tamu Lhoshar ma Nepal a me Tibet no ka manawa lōʻihi. Hāʻawi pū ʻo Tamu Lhoshar i kahi manawa kūpono e hōʻike ai i ke koa, ka ʻakaʻaka, a me ke akamai o ke mele a me ka hula.

ʻahaʻaina ma Nepal

He mau māla, pua, mauna, a me nā ʻano kūlohelohe like ʻole ko Nepal. Eia nō naʻe, he ʻokoʻa ko mākou i ka hoʻomana a me nā kuʻuna. Pili pū ka moʻomeheu a me ke kuʻuna i ke kūlana ʻāina o kahi a mākou e noho nei. Lawe ka poʻe ma ka ʻāina ʻo Terai iā Chhath lāua ʻo Gaura Parva ma ke ʻano he mau ʻahaʻaina nui.

Hoʻohanohano ka poʻe ma ka ʻāina puʻu iā Dashain a me Tihar i kā lākou ʻahaʻaina kiʻekiʻe. Pēlā nō, hoʻolauleʻa ka poʻe ma ka ʻāina Himalayan iā Lhoshar i ko lākou ʻahaʻaina nui. He koʻikoʻi ko kēlā me kēia ʻahaʻaina. Loaʻa i nā ʻahaʻaina ma Nepal ka hauʻoli kino a me ka noʻonoʻo.

No laila, ʻākoakoa ka poʻe o Nepal a kaʻana like i ko lākou hauʻoli me kā lākou poʻe aloha. He nani ka mōʻaukala o kēlā me kēia ʻahaʻaina ma Nepal. ʻO nā ʻahaʻaina ka mea hoihoi loa o ko mākou ola. Ua ʻōlelo ʻia he ʻoi aku ka nui o nā ʻahaʻaina ma Nepal ma mua o nā lā o ka makahiki; ʻAʻohe mea kupanaha i kapa ʻia ʻo Nepal ka ʻāina o nā ʻahaʻaina.

He lā ʻahaʻaina kēlā me kēia lā ma kēlā me kēia ʻāina. ʻO ka mea maikaʻi loa o nā ʻahaʻaina a pau, ʻo ia ka hōʻike ʻana i ka moʻolelo o kā lākou moʻomeheu ponoʻī a aʻo mai iā mākou i ke koʻikoʻi o ke ola. Hoʻohui nā ʻahaʻaina i ka hauʻoli a me ka hauʻoli i ko mākou ola. ʻO ia kekahi ala e hōʻike ai i ka hauʻoli a me ka hauʻoli.

I ka wā paʻa o ka poʻe a pau, ua lilo ka ʻahaʻaina Tamu Losar i ala hoʻokahi e hoʻohuli iā mākou mai kā mākou mau hana luhi i kēlā me kēia lā a hoʻoikaika iā mākou e hoʻomanaʻo i nā mea nui a me nā manawa o ke ola. Ma waena o nā ʻahaʻaina a puni ka honua, ʻo Tamu Lhoshar kekahi o nā ʻahaʻaina koʻikoʻi e laha ana ma Nepal a me Tibet. Hāʻawi ka ʻaha Nepal i nā ʻohana i kahi manawa e hoʻololi i nā makana.

Pehea ʻo Tamu Lhosar e hauʻoli nei?

Hoʻolauleʻa iā Tamu Lhosar

ʻO Lhosar kekahi o nā ʻahaʻaina nui loa o ke kaiāulu Gurung. Ma Nepal, hoʻolauleʻa ka poʻe o ka ʻāina ʻo Himalayan a me ka ʻāina ʻo Terai iā Tamu Lhosar. Hoʻonohonoho ke kaiāulu ʻo Gurung i nā papahana like ʻole no Tamu Lhoshar. Ma mua, ua hoʻomaka ʻo Ganjasingh Gurung , ke alakaʻi hoʻi o ke kaiāulu ʻo Tamu, e hōʻike i ke koʻikoʻi o Tamu Lhoshar ma waena o kona kaiāulu a me nā kaiāulu ʻē aʻe a pau.

Hui pū nā kānaka, hīmeni i nā mele kuʻuna like ʻole, a hoʻokani i nā hula kuʻuna ma kēia ʻahaʻaina. ʻO ka hoʻolauleʻa ʻana iā Tamu Lhoshar no ʻekolu lā. Eia naʻe, hāʻawi ke aupuni i kahi hoʻomaha ma ka lā hope wale nō ma muli o kona koʻikoʻi.

I kēia mau lā, hoʻolauleʻa nā kānaka i nā ʻahaʻaina i kēia manawa, e pani ana i ke ʻano kuʻuna o ka hoʻolauleʻa. I ka wā ma mua, inu ka poʻe i ka waina a me ka waiʻona i ka lā a pau, akā i kēia manawa, hauʻoli nā kānaka i nā pāʻina nani a me ka hula i nā mele hou. Ma nā kūlanakauhale nui o Nepal e like me Kathmandu a me Pokhara, Hoʻonohonoho ka poʻe i nā pāʻina a hauʻoli i kēia i ka hana moʻomeheu.

ʻO Tundikhel, ka puʻuwai o ke kūlanakauhale ʻo Kathmandu, kahi e ʻākoakoa ai nā kānaka a mahalo i kēia ʻahaʻaina. Hoʻonohonoho kahi hui koʻikoʻi i nā ʻaha mele a me nā papahana hula ma Tundikhel i ka manawa kūikawā o ka Tamu Lhosar Festival. Hele nā ​​kānaka i nā stupa ma nā wahi like ʻole. ʻO Boudhanath a me Swyambhunath stupa nā wahi koʻikoʻi i kipa ʻia e ka poʻe i kēia ʻahaʻaina. Hoʻokomo ka poʻe i ko lākou lole kuʻuna a hōʻike i kā lākou moʻomeheu i waena o nā mea āpau.

He ʻano hulahula a me ka hīmeni ʻana o ka poʻe Gurung, e hauʻoli ana ka nānā ʻana i ka lehulehu. Hōʻike pū ʻia nā mele kuʻuna i ke ʻano o ka nohona kūloko o ka poʻe. ʻO Tamu Lhoshar kekahi manawa e hui ai nā ʻohana a kaʻana like i ko lākou hauʻoli a hauʻoli.

E hauʻoli i ka pāʻina o Losar.

I ka wā o Tamu Lhoshar, hoʻokipa nā kānaka i nā pāʻina a ʻahaʻaina i ko lākou mau home. ʻO nā meaʻai nui ma kēia ʻahaʻaina he sel roti, ke ʻano, a me ka ʻiʻo. Loaʻa nā kānaka i ka waina homemade a me Tumba. I kēia mau lā, hana nui nā kānaka i nā hana kaiaulu i ka lā.

Hele pū kekahi poʻe i nā stupas Buddhist like ʻole a lawe i nā hoʻomaikaʻi mai nā mōneka. Hoʻolauleʻa lākou i kēia ʻahaʻaina ma ka ʻahaʻaina a me ke kūʻai makana pū ʻana. Hoʻololi pū nā kānaka i nā manaʻo a me ka lokomaikaʻi me kā lākou mau mea kokoke a aloha. I kēia mau lā, ʻaʻahu nā kānaka mai nā kaiāulu a i ʻole nā ​​moʻomeheu ʻē aʻe i nā lole kuʻuna o nā poʻe Gurung e hoʻolauleʻa ai iā Tamu Lhoshar.

ʻIke ʻia ʻo Tamu Lhoshar ma waena o nā kaiāulu o ka ʻĀsia holoʻokoʻa. ʻElua mau huaʻōlelo like ʻole ʻo Lhoshar: Lho, ʻo ia hoʻi ka makahiki, a me Sar, ʻo ia hoʻi ka makahiki.

ʻOiai ʻo Lhoshar mau lā ʻekolu, hoʻomaka ka hoʻolauleʻa ʻana iā Tamu Lhoshar mai nā lā hope ʻelua o ka makahiki i hala. Hoʻonohonoho pū ka hui ʻo Tamang i nā hanana Haʻuki, nā pilina, nā hui moʻomeheu, a me nā hōʻike moʻomeheu ma nā wahi like ʻole. No ka mea aia ka moʻomeheu i ka piko o kona hoʻonui ʻia i kēia mau lā, ke alakaʻi nei nā kānaka i kahi papahana ʻokoʻa no ka mālama ʻana i kēia ʻahaʻaina.

ʻO ke kumu ʻepekema o ka hoʻolauleʻa ʻana iā Tamu Lhoshar, ʻo ia ka hāʻule ʻana i ka lā 22 o Dekemaba, i ʻike ʻia ʻo ka pō lōʻihi loa, a mai ka lā 23 o Dekemaba ma mua, hoʻomaka nā lā e lōʻihi. No laila, mahalo ʻia ʻo ia e like me ka hoʻololi ʻana o ka pōʻai manawa. ʻO kahi mea hoihoi e pili ana iā Tamu Lhoshar ʻo ia ka hoʻomana ʻana o nā kānaka i ke ʻano i kēia lā.

E kipa i ka Buddhist Stupa

Hele pū kekahi poʻe i nā stupas Buddhist like ʻole a lawe i nā hoʻomaikaʻi mai nā mōneka. Hoʻolauleʻa ka poʻe i kēia ʻahaʻaina ma ka ʻahaʻaina a me ka hoʻololi ʻana i nā makana. Hoʻololi pū lākou i nā manaʻo a me ka lokomaikaʻi me kā lākou mau mea kokoke a aloha. I kēia mau lā, ʻaʻahu nā kānaka mai nā kaiāulu a i ʻole nā ​​moʻomeheu ʻē aʻe i nā lole kuʻuna o nā poʻe Gurung e hoʻolauleʻa ai iā Tamu Lhoshar.

ʻIke ʻia ʻo Tamu Lhoshar ma waena o nā kaiāulu o Asia. ʻElua mau huaʻōlelo like ʻole ʻo Lhosar: ʻo Lho ke ʻano o ka makahiki, a ʻo Sar ke ʻano o ka makahiki. Ma muli o ʻekolu lā o Lhoshar, hoʻomaka ka hoʻolauleʻa i nā lā hope ʻelua o ka makahiki i hala.

Hoʻonohonoho pū ka hui ʻo Tamang i nā hanana Haʻuki, nā pilina, nā hui moʻomeheu, a me nā hōʻike moʻomeheu ma nā wahi like ʻole. No ka mea aia ka moʻomeheu i ka piko o kona hoʻonui ʻia i kēia mau lā, ke alakaʻi nei nā kānaka i kahi papahana ʻokoʻa no ka mālama ʻana i kēia ʻahaʻaina.

ʻO ke kumu ʻepekema o ka hoʻolauleʻa ʻana iā Tamu Lhosar, ʻo ia ka hāʻule ʻana i ka lā 22 o Dekemaba, i kapa ʻia ʻo ka pō lōʻihi loa, a mai ka lā 23 o Dekemaba ma mua, e hoʻomaka ana nā lā e lōʻihi. No laila, mahalo ʻia ʻo ia e like me ka hoʻololi ʻana o ka pōʻai manawa. ʻO kahi mea hoihoi e pili ana iā Tamu Lhoshar ʻo ia ka hoʻomana ʻana o nā kānaka i ke ʻano i kēia lā.

Moolelo o Gurung a me Tamu Lhosar

ʻO Gurung kekahi o nā lāhui ʻōiwi he 59 e noho ana ma Nepal. Ma ka ʻāina Himalayan, ʻike nui ʻia ka poʻe Gurung ma nā wāwae o Annapurna. Ma ka ʻōlelo Tibetan, ʻo Gurung ke ʻano o ka mahiʻai. Ua manaʻo ʻia he ʻohana auwana ka poʻe Gurung i hele mai ma waena o Tibet a me Mustang.

Ma hope mai, ua noho lākou ma Tibet a me Mustang a hoʻolauna i ka Buddhism i ke kenekulia 7. I ka hopena, ua hoʻomaka lākou e hoʻolauleʻa i nā ʻahaʻaina a me nā hana e pili ana i ka hoʻomana, ka hānau ʻana, ka make ʻana, a me ka male ʻana. Ma hope mai, ua lilo ʻo Lhoshar i hoʻokahi o nā ʻahaʻaina nui.

Ua hoʻokaʻawale ke kaiāulu Gurung i ko lākou manawa i 12 mau makahiki, i kapa ʻia ʻo Lohokor. I kēia mau makahiki he 12, hoʻomana lākou i kekahi holoholona a manu paha i ka makahiki. ʻO Los–garuda, ka nahesa, ka lio, ka hipa, ka monkey, ka manu, ka ʻīlio, ka dia, ka ʻiole, ka bipi, ka tiga, a me ka popoki nā holoholona he 12 a ka poʻe Gurung e hoʻomana ai i ka manawa o Tamu Lhoshar. ʻO Rodhi ka mele kahiko o ke kaiāulu Gurung. Ma waho aʻe o kēia, ʻo Ghatu a me Chudka kekahi mau hula kaulana a maʻamau o ka poʻe Gurung.

Hoʻonohonoho pū nā kānaka i nā hale kūʻai meaʻai ma nā wahi like ʻole e lawelawe ana i nā kīʻaha Gurung kūʻokoʻa. ʻO nā kānaka i kūʻai ʻia ma nā stupa a me Gumbas ua kapa ʻia ʻo Lamas, Klihbri, a me Panju. Ua hāʻawi nui ka poʻe Gurung i ka moʻomeheu a me ka moʻomeheu Nepal. Hoʻolauleʻa ka poʻe iā Tamu Lhoshar ma ka hele ʻana i nā pīniki a aloha aku kekahi i kekahi.

Hoʻonohonoho pū nā kānaka i nā hoʻokūkū hula Ghatu a me Chudka ma nā wahi like ʻole. Ua hoʻolauleʻa ʻo Tamu Lhoshar ma Nepal no ka manawa lōʻihi loa. Ke hoʻolauleʻa nei ka poʻe Gurung iā Tamu Lhoshar, ko lākou makahiki hou, ʻaʻole lākou e hahai nui i nā kalena ʻē aʻe.

ʻO nā ʻano like ʻole o Lhosar

ʻO Lhoshar ka ʻahaʻaina nui o ka poʻe Buddhist. Hoʻolauleʻa ʻia ʻekolu ʻano Lhosar ma Nepal. Loaʻa i nā Lhoshar ko lākou koʻikoʻi a me ke koʻikoʻi. Hoʻohanohano kekahi mau kaiaulu kūikawā i kēlā me kēia ʻano sock.

Sonam Lhosar

ʻO Sonam Lhosar kekahi makahiki hou no ka poʻe Buddhist. Hoʻolauleʻa ka poʻe Tamang o Nepal i kēia ʻahaʻaina. Ma kahi o 8% o ka nui o ka heluna kanaka ma Nepal no ke kaiāulu ʻo Tamang. He ʻahaʻaina nui ʻo Sonam Lhoshar. No ka ʻohana kahiko i kapa ʻia ʻo Yombo ka poʻe Tamang.

ʻElua honua o Tamang: ʻo Ta, ʻo ia hoʻi ka Lio, a ʻo Mang, ʻo ia hoʻi ka Mea Holo Lio. Ua manaʻo ʻia ʻo Tamang he mea i hoʻonohonoho ʻia no ka mea, i ka wā kahiko, ua komo nui ka poʻe Tamang i ke kālepa lio. He waiwai nui hoʻi ka poʻe Tamang i ka moʻomeheu a me nā kuʻuna. Loaʻa iā lākou ko lākou ʻano ponoʻī a me ko lākou moʻomeheu ponoʻī.

ʻO kekahi o nā mea kaulana e pili ana iā Tamang ʻo Damphu, kahi mea kani liʻiliʻi e like me ka pahu. He 32 lāʻau ʻohe a me ka ʻili kao e uhi ana i kekahi ʻaoʻao. Wahi a ka kalena Nepali, hāʻule ʻo Sonam Lhoshar i ka mahina o Magh, a e like me ka kalena Pelekane, hāʻule kēia ʻahaʻaina i Ianuali a i Pepeluali.

I kēia ʻahaʻaina, hoʻomaʻemaʻe mau ka poʻe Tamang i ko lākou mau hale a me nā hale kūʻai. Hele nā ​​​​kānaka iā Gumbas a me ka stupa i ka manawa o Sonam Lhosar.

He hula kuʻuna ʻo Selo e ka poʻe Tamang ma Sonam Lhosar. Hoʻohana ʻia ia i ka hapa nui o nā papahana ma Nepal. ʻO ke ʻano maʻamau o ka pāʻani ʻana iā Damphu a me ka hula Selo ʻo Tamang Selo. Hoʻohanohano ʻia ʻo Sonam Lhosar e hoʻolaha i ka ikehu maikaʻi a luku i ka ikehu maikaʻi ʻole mai ka lāhui. Hoʻonani nā kānaka i ko lākou mau hale me nā kukui a me nā hae a puni.

Gyalpo Lhosar

Kaulana ʻo Gyalpo Lhoshar ʻo ia kekahi o nā Lhoshar ʻekolu, a hoʻolauleʻa nā poʻe o ke kaiāulu Sherpa i kēia ʻahaʻaina. ʻO kēia ʻahaʻaina kaulana loa i waena o nā poʻe ma nā ʻāina ʻo Everest a me Annapurna o Nepal a me nā ʻāina ʻē aʻe o Asia. I ka wā o Gyalpo Lhosar, kuke ka poʻe i nā meaʻai ʻono e like me ke ʻano, nā keke, nā kuki, nā kukui, ka berena, a me nā huaʻai.

I kēlā mau lā ʻelua, inu lākou i ka sopa kūikawā i kapa ʻia ʻo Guntung. He nui nā meaʻai i loko o kēia sopa: ka laiki, ka ʻuala, ka palaoa, ka cheese Yak, nā pepa ʻōmaʻomaʻo, a me nā ʻuala. ʻO Swyambhunath Stupa kahi stupa kaulana a me ke kikowaena e kipa aku ai i ka wā o Gyalpo Lhosar.

ʻOiai ʻo ka hapa nui o nā poʻe ma ka ʻāina Everest e hoʻolauleʻa nei i kēia ʻahaʻaina, ʻo Gyalpo Lhosar kekahi o nā wahi mākaʻikaʻi. Ua hāʻule ʻo Gyalpo Lhosar i Pepeluali, ma hope pono o Sonam Lhosar. Hana ka poʻe i kahi hula hula i kapa ʻia ʻo Cham, kahi i hana ʻia ma kahi kokoke i Boudhnath Stupa.

ʻO kekahi manaʻo kahiko i hahai ai ʻo Sherpa i ka wā ʻo Gyalpo Lhoshar ka mālama ʻana i ko lākou hale, ʻo ka hapa nui o ka lumi kuke, maʻemaʻe. I ke ahiahi o Gyalpo Lhosar, ʻākoakoa ka poʻe i kahi stupa a i ʻole nā ​​​​wahi ʻē aʻe no ke aloha kuʻuna. Makemake ka poʻe i ka hauʻoli, hauʻoli, a me ke ʻano o Losar e noho like no kēlā me kēia o ko lākou ʻohana. Hoʻolauleʻa ka poʻe iā Gyalpo Lhosar ma ka hīmeni ʻana a i ʻole ka hula ʻana i nā mele Sherpa kuʻuna, ka ʻai ʻana a me ka inu ʻana.

ʻO Tamu Lhosar i ka makahiki 2026/2027

ʻO Tamu Lhoshar ka ʻahaʻaina nui loa o ke kaiāulu o Gurung; Hoʻolauleʻa nā kānaka ma ka ʻāina Himalaya i kēia ʻahaʻaina. I ka hāʻule ʻana o kēia ʻāina i nā wahi anuanu o ka ʻāina Himalaya (Lang tang a me nā puʻu o ka ʻāina ʻo Annapurna), makemake nā kānaka e hoʻolauleʻa iā Tamu Lhoshar ma ka ʻai ʻana i ka meaʻai mahana a me ke komo ʻana i nā lole maʻamau a me nā lole mahana.

Hāʻawi ke aupuni o Nepal i kahi hoʻomaha ākea ma ka manawa o Tamu Lhosar. I kēia makahiki, 2026, hāʻule ʻo Tamu Lhosar i ka Pōʻakolu, 30 Dekemaba. ʻĀkoakoa ka poʻe ma nā hale like ʻole a i ʻole stupas e hīmeni a hula i ka wā o Tamu Lhoshar. Eia kekahi, ʻo 2026 kahi manawa o kahi maʻi maʻi honua.

Pono kākou e hoʻolauleʻa iā Tamu Lhosar ma ka mālama pono. Pono nā kānaka e hahai i nā kuhikuhi a ke aupuni. ʻOiai e hoʻolauleʻa ana i nā ʻahaʻaina, pono nā kānaka e mālama i ka hele ʻana i ka nohona.

Hauʻoli ʻo Tamu Lhosar